Slavimo Srđevdan: Danas je dobro pomoliti se za sreću i uspeh u poslu

Srpska pravoslavna crkva obeležava danas praznik posvećen Svetim mučenicima Sergiju i Vakhu koji je u narodu poznatiji kao Srđevdan.

Praznik je posvećen Svetom Srđu (Sergiju) i Vakhu, koji su prema legendi bili rimski dostojanstvenici na dvoru cara Maksimijana, savladara cara Dioklecijana (286—305).

Zbog pripadnosti hrišćanskoj veri i odbijanja da se poklone rimskim bogovima posečeni su u Siriji, gde je njihov kult uspostavljen i odakle se raširio po istoku. Sveti Sergije naročito je bio poštovan u gradu Resafi, gde je pogubljen, koji je jedno vreme nosio ime „Sergiopolis“ i u 6. veku bio veliko hodočasničko mesto čitavog Istoka.

Tokom većeg dela srednjeg veka, kult svetog Sergija i Vakha imao je veliko uporište na prostoru zapadnog Balkana. Procvetao je u Siriji od 4. do 7. veka, a usled dominacije islama, većina crkava pretvorena je u džamije.

Stari je običaj da se na taj dan za ukrašavanje koriste palmine grančice.

Iako su porodice koje obeležavaju ovu slavu razbacane po prostoru Balkana, u selu Gorobilje kod Požege u Srbiji, još od 18. veka ima više porodica sa tom krsnom slavom.

Danas je Srđevdan jedna od manjih slava na prostorima Srbije, Crne Gore, Bosne i Hercegovine, delova Hrvatske.

Na ikonama se Sv. Sergije i Vakho predstavljaju ili u običnim tadašnjim odorama sa krstom i mitrom, znakom mučeništva, ili, što je ređi slučaj, u vojničkoj opremi sa palminim grančicama u rukama. Ostali slavski običaji razlikuju se od jednog do drugog geografskog prostora, kao i kod ostalih slava.

Zemljoradnici (ratari) naročito paze da na Srđevdan ne izlaze sa volovima u polja, jer na taj dan ne valja orati. Veruje se da na taj dan i divlje zveri bivaju pitome i krotke.

Prema predanju iz pojedinih krajeva Srbije, Sveti Srđa na svoj dan obilazi sve opančare, obućare i sa njima proslavlja, odnosno praznuje. Zato se veruje da on štiti vredne i radne ljude, pa se ovom svetitelju danas valja pomoliti za sreću i uspeh u poslu.

Prema narodnom kalendaru, Srđevdan se smatra jednim od graničnih dana na prelazu iz jeseni u zimu. I u meteorološkom smislu Srđevdan je bio važna odrednica.

U vreme kad su zime duže trajale i kad je snežni pokrivač već u oktobru pokrivao zemlju, nastala je i narodna izreka: „Sveti Toma, sneg već doma, Sveti Srđe, sneg sve grđe“.

Izvor: bktvnews.com